სომხეთის რესპუბლიკის მთავრობის მიერ 2023 წელს წარდგენილი პროგრამა „მშვიდობის გზაჯვარედინი“ მიზნად ისახავს, მეზობელ ქვეყნებთან კავშირების აღდგენის გზით, სომხეთის რეგიონულ სატრანსპორტო კვანძად გარდაქმნას.
დაგეგმილია შემდეგი მონაკვეთების რეაბილიტაცია: „ჰრაზდან-კაიანი“ (80 კმ), სამხრეთის მარშრუტი „აგარაკის“ მიმართულებით (43 კმ), „გიუმრი-ახურიკი“ (6 კმ) და მონაკვეთი „იერასხის“ მიმართულებით (1 კმ).
თითოეულ ამ მიმართულებას თავისი სტრატეგიული მნიშვნელობა აქვს. „გიუმრი-ახურიკის“ მონაკვეთს შეუძლია უზრუნველყოს კავშირი თურქეთთან, ხოლო „იერასხის“ მონაკვეთი აკავშირებს ნახიჩევანსა და ირანის მიმართულებას. „ჰრაზდან-კაიანი“ მნიშვნელოვანი რგოლია ქვეყნის შიდა სარკინიგზო ქსელის ჩრდილოეთ და სასაზღვრო მიმართულებებთან ინტეგრირებისა და აზერბაიჯანისკენ მიმავალი ჩრდილოეთის მარშრუტის შექმნისთვის.
სარკინიგზო კომპონენტი ყველაზე რთულად განსახორციელებელია და, ამავდროულად, „მშვიდობის გზაჯვარედინის“ სტრატეგიულად მნიშვნელოვან ელემენტს წარმოადგენს.
სარკინიგზო ქსელის სრულფასოვანი ინტეგრაცია მოითხოვს გრძელვადიან ინვესტიციებს – ინფრასტრუქტურის მოდერნიზაციასა და საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისობაში მოყვანას.
რეგიონული კომუნიკაციების გახსნის შემთხვევაში, სარკინიგზო ქსელი შეიძლება იქცეს დამაკავშირებელ რგოლად „შუა დერეფანს“, „ჩრდილოეთ-სამხრეთის“ საერთაშორისო სატრანსპორტო მიმართულებებსა და „შავი ზღვა-სპარსეთის ყურის“ ღერძს შორის.
საბჭოთა პერიოდის „იერასხი-ჯულფა-მეღრის“ სარკინიგზო მიმართულების რეაბილიტაციას შესაძლოა კიდევ უფრო დიდი სტრატეგიული მნიშვნელობა ჰქონდეს. ეს შესაძლებელს გახდის სომხეთის დაკავშირებას სამხრეთისა და აღმოსავლეთის ბაზრებთან, რაც გააძლიერებს კავშირებს ირანთან, რუსეთსა და რეგიონულ სატრანსპორტო ქსელებთან.
ამრიგად, სარკინიგზო კომპონენტი არ არის მხოლოდ ინფრასტრუქტურული პროექტი; ის სომხეთის ჩიხური სარკინიგზო სისტემიდან რეგიონულ სატრანზიტო კვანძად გარდაქმნის ერთ-ერთი მთავარი წინაპირობაა.
წყარო : https://www.crossroadsofpeace.am/en/about-the-platform/
